De variomatic van DAF is een revolutionair automatisch transmissiesysteem dat gebruik maakt van twee variabele V-snaarschijven en een rubber V-riem. Dit systeem zorgt voor een traploos versnellingssysteem zonder traditionele versnellingen, waardoor soepel rijden mogelijk wordt zonder schakelmomenten.
Wat is het variomatic-systeem van DAF
Het variomatic-systeem van DAF is een continueel variabele transmissie (CVT) die werd geïntroduceerd in 1958. Dit innovatieve versnellingsbak systeem gebruikt geen traditionele tandwielen maar werkt met variabele schijven en een rubber V-riem. Het systeem werd ontwikkeld door Hub van Doorne en zijn broer Wim van Doorne van DAF.
De variomatic zorgt voor een traploos overzetten van het motortoerental naar de wielen. Dit betekent dat de motor altijd op het meest efficiënte toerental kan draaien, ongeacht de rijsnelheid. Het systeem was zo revolutionair dat het werd gebruikt in alle DAF personenauto’s tot 1996.
Hoofdcomponenten van de variomatic
De variomatic bestaat uit vier hoofdcomponenten: twee primaire schijven die verbonden zijn met de motor, twee secundaire schijven die verbonden zijn met de wielen, en een sterke rubber V-riem die de kracht overdraagt. Elke schijf bestaat uit een vaste en een beweegbare helft, waardoor de riemdiameter kan variëren.
Unieke eigenschappen van DAF’s innovatie
Het DAF variomatic systeem was het eerste massaproductie CVT-systeem ter wereld. Het systeem kan zowel vooruit als achteruit rijden met dezelfde snelheid, wat uniek was voor die tijd. Deze eigenschap maakte DAF auto’s populair bij wedstrijden waarbij achteruitrijden vereist was, zoals de Hart voor DAF-dagen evenementen.
Hoe werkt de variomatische versnellingsbak technisch
De variomatische versnellingsbak werkt door middel van centrifugaalkracht en vacuümdruk. Wanneer het motortoerental stijgt, bewegen gewichten in de primaire schijf naar buiten door centrifugaalkracht. Dit drukt de schijfhelften samen, waardoor de V-riem naar een grotere diameter wordt gedrukt en de secundaire schijf spreidt.
Het DAF vario systeem gebruikt ook motorvacuüm om de secundaire schijf te bedienen. Bij laag vacuüm (volledig gas) wordt de secundaire schijf samengedrukt voor maximale acceleratie. Bij hoog vacuüm (gedeeltelijk gas) spreidt de secundaire schijf voor economisch rijden. Dit zorgt voor optimale brandstofefficiëntie en prestaties.
De rol van centrifugaalkracht
Centrifugaalkracht is cruciaal voor de werking van de variomatic. Gewichten in de primaire schijf bewegen radiaal naar buiten bij hogere toerentallen. Deze beweging duwt de schijfhelften samen via een reeks van hefbomen en rollen, wat de riemdiameter vergroot en zorgt voor een hogere overbrengingsverhouding.
Vacuümsysteem en modulatie
Het vacuümsysteem regelt de secundaire schijf door motorvacuüm te gebruiken. Een membraan in de secundaire schijf reageert op vacuümveranderingen, waardoor de variomatic kan anticiperen op bestuurdersinput. Dit zorgt voor soepele overgangen en optimale motorbelasting bij verschillende rijomstandigheden in het Nederlandse verkeer.
Voordelen van het DAF variomatic systeem
Het variomatic systeem van DAF biedt verschillende voordelen ten opzichte van conventionele versnellingsbakken. Ten eerste zorgt het voor soepel rijden zonder schokken of rukken tijdens het schakelen. De motor kan altijd op het optimale toerental draaien, wat resulteert in betere brandstofeconomie en lagere emissies.
Daarnaast is het systeem zeer gebruiksvriendelijk omdat er geen koppelingspedaal nodig is. Dit maakte DAF auto’s vooral populair bij beginnende bestuurders en in drukke stadsverkeer. Het onderhoud is ook relatief eenvoudig, hoewel specifieke kennis van het systeem wel vereist is voor reparaties.
DAF modellen met variomatic door de jaren
De eerste DAF met variomatic was de DAF 600 in 1958, gevolgd door populaire modellen zoals de DAF 33, DAF 44, DAF 46, DAF 55 en DAF 66. Elke generatie bracht verbeteringen in betrouwbaarheid en prestaties. De DAF 600 te koop aanbiedingen zijn vandaag de dag zeer gewild onder verzamelaars.
Later werden ook DAF bedrijfswagens zoals de DAF vrachtwagen uitgerust met aangepaste variomatic systemen. Deze systemen waren robuuster gebouwd om de zwaardere belastingen aan te kunnen. Veel DAF oldtimers met variomatic zijn nog steeds in gebruik dankzij de eenvoudige maar effectieve technologie.
DAF 600 – De pionier
De DAF 600 was revolutionair met zijn 600cc tweetakt motor en variomatic. Dit model legde de basis voor alle latere DAF ontwikkelingen en is nu een begeerde oldtimer. Exemplaren worden vaak gerenoveerd door leden van de DAF Oldtimer Club.
Latere ontwikkelingen – DAF 33 tot 66
Modellen zoals de DAF 33 en DAF 66 verbeterden het variomatic systeem met sterkere riemen, betere regeling en hogere betrouwbaarheid. Deze auto’s zijn populair in het DAF forum en bij DAF Club evenementen waar enthousiastelingen ervaringen delen over onderhoud en restauratie.
Onderhoud en reparatie van de variomatic
Onderhoud van de variomatic vereist specifieke kennis en onderdelen. De V-riem moet regelmatig worden gecontroleerd op slijtage en correct gespannen. DAF Club onderdelen zijn beschikbaar via gespecialiseerde leveranciers en de DAF Oldtimer Club helpt eigenaren bij het vinden van juiste onderdelen.
Veelvoorkomende problemen zijn riembreuk, slijtage van schijven en problemen met het vacuümsysteem. Preventief onderhoud omvat het controleren van de riemspanning, het schoonhouden van de schijven en het vervangen van versleten onderdelen. Veel DAF forum discussies gaan over onderhoudsips en probleemoplossing.
Veelvoorkomende storingen en oplossingen
Typische problemen met de variomatic zijn slippende riemen, vastlopende schijven en vacuümlekkages. Deze kunnen worden voorkomen door regelmatig onderhoud en het gebruik van originele DAF onderdelen. Professionele reparatie is aan te raden voor complexere problemen.
Waar onderdelen te vinden
Onderdelen voor DAF variomatic systemen zijn verkrijgbaar via de DAF Club, gespecialiseerde oldtimer dealers en online via het DAF forum. De DAF Oldtimer Club biedt ook technische ondersteuning en heeft contacten met vertrouwde leveranciers door heel Nederland.
DAF gemeenschap en evenementen in 2024-2025
De DAF gemeenschap in Nederland is zeer actief met regelmatige evenementen zoals de Hart voor DAF-dagen. Deze evenementen trekken honderden DAF enthousiastelingen die hun gerestaureerde auto’s tonen en kennis delen. De DAF Club inloggen faciliteit biedt toegang tot exclusieve content en onderdelen.
In 2024 vierden DAF liefhebbers 66 jaar variomatic met speciale evenementen door heel Nederland. De DAF Oldtimer Club organiseert technische workshops waar eigenaren kunnen leren over onderhoud en reparatie van het variomatic systeem. Deze evenementen zijn essentieel voor het behoud van kennis over deze unieke technologie.
Related video about hoe werkt de variomatic van een daf
This video complements the article information with a practical visual demonstration.
Wat u absoluut moet weten over hoe werkt de variomatic van een daf
Hoe werkt de variomatische versnellingsbak van een DAF?
De DAF variomatic werkt met twee variabele V-schijven en een rubber riem. Centrifugaalkracht en vacuümdruk regelen de schijfdiameter, waardoor een traploos versnellingssysteem ontstaat zonder traditionele tandwielen. Dit zorgt voor soepel rijden en optimale motorefficiëntie.
Wat is het verschil tussen variomatic en een gewone automaat?
De variomatic is een continue variabele transmissie (CVT) zonder vaste versnellingen, terwijl een gewone automaat discrete versnellingen heeft. De variomatic biedt traploos schakelen en kan zowel vooruit als achteruit rijden met dezelfde topsnelheid, wat uniek is.
Zijn DAF auto’s met variomatic nog betrouwbaar in 2024?
Goed onderhouden DAF auto’s met variomatic kunnen nog steeds betrouwbaar zijn. Het systeem is relatief eenvoudig, maar vereist specifieke kennis voor onderhoud. Onderdelen zijn beschikbaar via de DAF Club en gespecialiseerde leveranciers.
Hoeveel kost onderhoud van een DAF variomatic?
Onderhoudskosten variëren van €200-800 per jaar afhankelijk van de staat van het voertuig. Riemvervanging kost ongeveer €150-300, terwijl een complete revisie €1500-3000 kan kosten. Preventief onderhoud houdt kosten laag.
Waar kan ik onderdelen voor mijn DAF variomatic kopen?
Onderdelen zijn verkrijgbaar via de DAF Club, DAF Oldtimer Club, gespecialiseerde oldtimer dealers en online platforms. Het DAF forum biedt ook contact met andere eigenaren die onderdelen kunnen leveren of technische hulp bieden.
Welke DAF modellen hadden variomatic?
Alle DAF personenauto’s van 1958-1996 hadden variomatic, inclusief DAF 600, 33, 44, 46, 55 en 66. Ook sommige DAF bedrijfswagens gebruikten aangepaste variomatic systemen. Deze modellen zijn nu populaire oldtimers.
| Aspect | Details | Voordeel |
|---|---|---|
| Traploos schakelen | Variabele schijven met V-riem | Soepel rijden zonder schokken |
| Geen koppeling | Automatische bediening | Gebruiksvriendelijk voor beginners |
| Vooruit/achteruit | Gelijke snelheid beide richtingen | Unieke eigenschap voor wedstrijden |
| Brandstofefficiëntie | Motor draait optimaal toerental | Lagere brandstofkosten |


